Keurwijzer

Hoe keur je een dahlia? Hier leg ik vast waar een keurmeester op let, per rubriek en per criterium.

Dit is een concept (versie 1). De rubrieken en prijzen komen van het NK van de Nederlandse Dahlia Vereniging; de puntverdeling is een voorstel dat ik nog toets aan wat ik op de NDV-keurcursus heb geleerd.

Rubrieken

Rubriek	Inzending	Keurkaart	Prijs
5 bal- of pompondahlia's Vijf bloemen uit de klasse bal of pompon. De Hoornsveld wisseltrofee gaat naar de vaas met de meeste punten uit de drie rubrieken van vijf. Vormgroepen: 6. Bal of 7. Pompon	5 bloemen	Bloemen (sets van één ras)	Hoornsveld wisseltrofee
5 decoratieve of waterleliedahlia's Vijf bloemen uit de klasse decoratief of waterlelie. De Hoornsveld wisseltrofee gaat naar de vaas met de meeste punten uit de drie rubrieken van vijf. Vormgroepen: 4. Waterlelie of 5. Decoratief	5 bloemen	Bloemen (sets van één ras)	Hoornsveld wisseltrofee
5 cactus- of semi-cactusdahlia's Vijf bloemen uit de klasse cactus of semi-cactus. De Hoornsveld wisseltrofee gaat naar de vaas met de meeste punten uit de drie rubrieken van vijf. Vormgroepen: 8. Cactus of 9. Semi-cactus	5 bloemen	Bloemen (sets van één ras)	Hoornsveld wisseltrofee
3 × 3 dahlia's uit verschillende klassen Drie sets van drie, elke set uit een andere klasse (bijvoorbeeld 3 decoratief, 3 cactus en 3 pompon). Alle klassen zijn toegestaan, ook dahlia's met een open hart zoals halskraag- en sterdahlia's.	3 × 3 bloemen	Bloemen (sets van één ras)	Cor Weijersbeker
Bloemarrangement klein (tafelstuk) Klein bloemarrangement met dahlia's, bedoeld als tafelstuk.	Bloemstuk	Bloemstukken	Ornatabeker
Bloemarrangement groot Groot bloemarrangement met dahlia's.	Bloemstuk	Bloemstukken	Cor Geerlingstrofee
De mooiste zaailing Een eigen zaailing van maximaal 3 jaar oud.	1 bloem	Zaailingen	Henk van Eeuwijktrofee
De kwalitatief grootste bloem De grootste bloem die ook op kwaliteit overeind blijft: grootte alleen is niet genoeg.	1 bloem	Grootste bloem	NDV-trofee

Keurkaarten

Bloemen (sets van één ras)

100 punten · versie 1

Voor inzendingen van meerdere bloemen: de vijf pijlers uit het lesdocument plus uniformiteit. Binnen een set horen de bloemen van hetzelfde ras te zijn en zo gelijk mogelijk.

Vorm en raskenmerken 35 punten: Voldoet de dahlia aan de vorm van zijn groep en de maatklasse van het ras? Fouten: vervormingen, een open hart dat bij het ras niet hoort, misvormde randblaadjes, te groot voor de maatklasse.
Versheid en conditie 20 punten: Op het juiste moment geplukt: buitenste bloemblaadjes stevig en fris, het hart net geopend of op springen. Fouten: bruine randjes aan de achterste blaadjes, transportschade, vraatsporen.
Kleurzuiverheid 15 punten: Heldere, egale kleur conform het ras; bij tweekleurige rassen een scherpe, karakteristieke verdeling. Fouten: vlekkerigheid, flets door te veel zon, verkleuring door veroudering.
Uniformiteit 15 punten: Gelijkheid van de bloemen binnen een set in vorm, grootte, kleur en stadium.
Steel en houding 10 punten: Rechte, stevige steel in verhouding tot de bloem; de bloem staat in een hoek van 45 graden tot loodrecht op de steel. Fouten: slappe of kromme steel, een bloem die knikt of tussen het blad verstopt zit.
Presentatie en verzorging 5 punten: Steel (deels) netjes ontbladerd, geen blad in of naast de vaas, geen kapstokken, schoon en vrij van zand en ongedierte.

Bloemstukken

100 punten · versie 1

Voor bloemstukken waarin dahlia's de hoofdrol spelen. Klein en groot worden met dezelfde kaart gekeurd; de rubriek bepaalt de maat.

Compositie en ontwerp 30 punten: Samenhang, lijnvoering, focuspunt en ritme van het stuk.
Kleurharmonie 20 punten: Samenspel van kleuren, contrast en overgang.
Verhouding en schaal 15 punten: Verhouding tussen bloemen, groen en schaal; passend binnen de maat van de rubriek.
Conditie van het materiaal 15 punten: Frisheid van dahlia's en ander materiaal.
Techniek en afwerking 10 punten: Stevigheid, verwerking van steekmateriaal en afwerking.
Originaliteit 10 punten: Eigen, verrassende interpretatie.

Zaailingen

100 punten · versie 1

Voor nieuwe, nog niet in de handel gebrachte dahlia's uit zaad. Nieuwwaarde weegt het zwaarst.

Nieuwwaarde 30 punten: Onderscheidt de zaailing zich duidelijk van bestaande rassen?
Vorm 20 punten: Duidelijke, regelmatige vorm binnen een herkenbare vormgroep.
Kleur 15 punten: Aantrekkelijke, zuivere en stabiele kleur.
Stengel en bloemstand 15 punten: Stevige stengel met een goed gedragen bloem.
Conditie 10 punten: Frisheid en gaafheid van de ingezonden bloem.
Tuin- en snijwaarde 10 punten: Verwachte waarde als tuin- of snijbloem; alleen te beoordelen met informatie van de inzender.

Grootste bloem

Beslist door meting · versie 1

De kwalitatief grootste bloem wint: eerst kwaliteit, dan de gemeten doorsnede.

Kwaliteit: Vorm, conditie, kleur en stengel moeten showwaardig zijn; een grote maar verwelkte, open of misvormde bloem valt af.
Doorsnede: Van de bloemen die op kwaliteit overblijven, wint de grootste gemeten doorsnede in centimeters.

Eén bloem

100 punten · versie 1

Voor rubrieken met één bloem: de vijf goudgerande keuringscriteria uit het lesdocument.

Vorm en raskenmerken 40 punten: Voldoet de dahlia aan de vorm van zijn groep en de maatklasse van het ras? Fouten: vervormingen, een open hart dat bij het ras niet hoort, misvormde randblaadjes, te groot voor de maatklasse.
Versheid en conditie 25 punten: Op het juiste moment geplukt: buitenste bloemblaadjes stevig en fris, het hart net geopend of op springen. Fouten: bruine randjes aan de achterste blaadjes, transportschade, vraatsporen.
Kleurzuiverheid 15 punten: Heldere, egale kleur conform het ras; bij tweekleurige rassen een scherpe, karakteristieke verdeling. Fouten: vlekkerigheid, flets door te veel zon, verkleuring door veroudering.
Steel en houding 10 punten: Rechte, stevige steel in verhouding tot de bloem; de bloem staat in een hoek van 45 graden tot loodrecht op de steel. Fouten: slappe of kromme steel, een bloem die knikt of tussen het blad verstopt zit.
Presentatie en verzorging 10 punten: Steel (deels) netjes ontbladerd, geen blad in of naast de vaas, geen kapstokken, schoon en vrij van zand en ongedierte.

Vormgroepen

Nederland heeft geen eigen officiële vormindeling: de KAVB past de 14 groepen van de internationale RHS-classificatie toe.

Nr.	Vormgroep	Kenmerk
1	Enkelbloemig Single-flowered	Eén krans lintbloemen rond een open hart.
2	Anemoonbloemig Anemone-flowered	Lintbloemen rond een dicht kussen van lange buisbloemen; geen hart zichtbaar.
3	Halskraag Collerette	Eén krans lintbloemen met een kraag van kleine bloempjes, open hart.
4	Waterlelie Waterlily	Volgevuld, brede lintbloemen; de bloem is minder diep dan de halve doorsnede.
5	Decoratief Decorative	Volgevuld, brede vlakke lintbloemen, hooguit 75 % naar binnen gerold.
6	Bal Ball	Bolvormig; lintbloemen minstens 75 % naar binnen gerold.
7	Pompon Pompon	Kleine bol; lintbloemen over de hele lengte naar binnen gerold.
8	Cactus Cactus	Smalle, puntige lintbloemen, meer dan 50 % naar buiten gerold.
9	Semi-cactus Semi-cactus	Lintbloemen 25–50 % naar buiten gerold, breed aan de basis.
10	Overig Miscellaneous	Dahlia's die in geen andere groep passen.
11	Gefranjerd Fimbriated	Punten van de lintbloemen gelijkmatig gespleten.
12	Enkele orchidee (ster) Single Orchid (Star)	Eén krans gerolde lintbloemen rond een open hart.
13	Dubbele orchidee Double Orchid (incl. Stellar)	Volgevuld met een driehoekig hart en smalle, gerolde lintbloemen.
14	Pioenbloemig Peony-flowered	Drie à vier rijen vlakke lintbloemen rond een open hart.